← Tekrar Tarih · Türkiye Tarih Atlası
Süleyman Demirel (1987, Çok kez başbakan / cumhurbaşkanı) ⇄ Küçük Said Paşa (1895, Çok kez sadrazam)
Bu, atlasın editoryal karşılaştırma önerisidir; eşitleme veya bağımsız tarihsel doğrulama değildir. Kişilerin ideolojisi, amacı ve eylemleri eş tutulmaz.
Rejim sarsıntılarına rağmen tepe makama defalarca dönen, kurumsal sürekliliği bedeniyle temsil eden 'kalıcı devlet adamı'. Küçük Said Paşa Abdülhamid döneminde çok kez sadrazam oldu; Demirel iki darbeyle (1971, 1980) devrilip yasaklandı, 1987'de döndü, defalarca başbakanlık ve ardından cumhurbaşkanlığı yaptı. Aynı 'devrilen ama vazgeçilmeyen denge unsuru' arketipi.
Küçük Said Paşa gücünü padişahın iradesinden alan atanmış bir sadrazamdı; Demirel her dönüşünde meşruiyetini sandıktan aldı. Ortaklık 'vazgeçilmeyen denge adamı' rolüyle sınırlıdır.
Meclisin kapatılmasıyla başlayan 30 yıllık kişisel iktidar; sansür ve hafiye örgütüyle siyasi katılım sıfırlanırken demiryolu, okul ve borç idaresiyle devlet kapasitesi arttı.
1982 Anayasası'nın eski siyasetçilere getirdiği yasaklar referandumla kaldırıldı; Demirel, Ecevit ve Erbakan aktif siyasete döndü.