← Tekrar Tarih · Türkiye Tarih Atlası
27 Mayıs Darbesi (1960) (1960, Genç subayların seçilmiş hükümeti devirmesi) ⇄ Bab-ı Âli Baskını (1913) (1913, İttihatçı silahlı kadronun hükümeti devirmesi)
Bu, atlasın editoryal karşılaştırma önerisidir; eşitleme veya bağımsız tarihsel doğrulama değildir. Kişilerin ideolojisi, amacı ve eylemleri eş tutulmaz.
1913'te İttihat ve Terakki, Balkan yenilgisini ve Edirne'nin kaybı ihtimalini gerekçe ederek Bab-ı Âli'yi silahlı baskınla ele geçirdi, Kâmil Paşa hükümetini istifaya zorladı ve İttihatçı karar merkezinin güçlenmesinin önünü açtı. 1960'ta genç subaylar Demokrat Parti hükümetini devirdi; askerî yönetim, Yassıada yargılamaları ve 1961 Anayasası ile yeni düzeni kurdu. İki olayda kriz gerekçesi, silahlı askerî kadro, hükümetin zorla uzaklaştırılması ve yeni bir karar merkezinin kurulması ortak sıradır.
Bab-ı Âli Baskını bir parti çekirdeğinin dar silahlı baskınıydı ve Harbiye Nazırının öldürülmesiyle gerçekleşti; 27 Mayıs daha geniş bir ordu içi cunta tarafından ülke çapında uygulandı. Sonraki kurumları ve anayasal sonuçları aynı değildir.
Babıali Baskını, 23 Ocak 1913’te İttihatçıların Kâmil Paşa hükümetini zorla istifaya sürüklediği silahlı hükümet darbesidir. Baskından sonra sadrazam Mahmud Şevket Paşa oldu. O gün doğrudan Enver–Talat–Cemal üçlü hükümetinin kurulduğunu söylemek kronolojiyi basitleştirir.
Genç subaylar hükümeti devirdi; başbakan ve iki bakan idam edildi, ama beraberinde özgürlükçü 1961 Anayasası geldi.
Bu künyeler olay kayıtlarının kaynaklarıdır. Yukarıdaki karşılaştırma gerekçesi atlasın editoryal yorumudur; kaynak yazarlarına atfedilmez.