İmparatorluğun Çözülüşü — Örüntü

Ayrılıkçı savaşlar ve büyük güç müdahaleleriyle toprak ve nüfus kaybı zinciri.

Yunan Bağımsızlık Savaşı'ndan 93 Harbi'ne, Trablusgarp ve Balkan Savaşları'ndan I. Dünya Savaşı'na uzanan yüzyıl, her kaybın bir sonrakini hem kolaylaştırdığı hem kışkırttığı bir çözülme zinciridir. Her kayıp iki iz bırakır: içeride 'kurtuluş' arayan yeni bir siyasi kuşak, dışarıda bir sonraki talebi haklı gösteren bir emsal. Cumhuriyet'in sınır memnuniyetine dayanan statükoculuğu bu zincirin doğrudan mirasıdır.

Bu liste atlasın seçilmiş kayıtlarını gösterir; tarihsel olay sıklığı veya tekrar oranı değildir.

Bu editoryal etiketi paylaşan atlas kayıtları

Yunan Bağımsızlık Savaşı (1821) — Osmanlı tarihinin ilk büyük milliyetçi ayrılma savaşı; Rum milletinin bağımsız devlet kurması, Balkanlar'da ardı ardına gelecek etnik ayrışmaların modeli oldu.
93 Harbi ve Berlin Antlaşması (1877) — Rusya'ya karşı uğranan ağır yenilgi büyük toprak kayıplarına ve yüz binlerce Müslüman mültecinin Anadolu'ya göçüne yol açtı; Abdülhamid bu yenilgiyi meclisi süresiz kapatmak için kullandı.
Balkan Savaşları (1912) — İki aşamalı savaşta Osmanlı, Balkanlar'daki neredeyse tüm Avrupa topraklarını yitirdi; yüz binlerce Müslüman mülteci Anadolu'ya aktı ve İttihatçı radikalleşme zirveye çıktı.
I. Dünya Savaşı ve 1915 Olayları (1914) — Osmanlı'nın Almanya safında savaşa girmesi; Sarıkamış felaketi, Çanakkale direnişi ve Doğu Anadolu Ermenilerinin tehciriyle iç içe geçen bir felaket zinciri yaşandı.
Trablusgarp Savaşı (1911) — İtalya'nın Libya'yı işgaline karşı Osmanlı subaylarının gerilla direnişi; Mustafa Kemal'in ilk muharebe deneyimi ve Balkan Savaşları'nın doğrudan öncülü.