← Tekrar Tarih · Türkiye Tarih Atlası

İzmir İktisat Kongresi ⇄ Turgut Özal ve Neoliberal Dönüşüm

1923 ⇄ 1983 · 60 yıl arayla aynı yapısal kalıp

Atlasın tezi

İktisadi doktrinin iki kurucu anı: 1923'te devleti ekonominin yönlendirici öznesi yapan 'milli iktisat' ile 1983'te bunu büyük ölçüde tersine çeviren ihracatçı-liberal model, ikisi de tepeden tasarlanmış birer dönüşüm projesidir. Aynı 'devlet aklının iktisadi rota belirlemesi' kalıbı, altmış yıl arayla zıt içeriklerle tekrarlanır.

İzmir İktisat Kongresi (17 Şubat – 4 Mart 1923)

Lozan görüşmeleri sürerken İzmir'de toplanan kongre, yeni devletin iktisadi doktrinini çizdi: yabancı sermayeye karşı 'milli iktisat', tüccar-çiftçi-işçi-sanayici uzlaşısı ve devletin ekonomiyi yönlendiren özne olması ilkesi 'Misak-ı İktisadî' ile ilan edildi.

Turgut Özal ve Neoliberal Dönüşüm (6 Kasım 1983)

ANAP iktidarında hayata geçen liberalizasyon, Türkiye'yi devletçi ekonomiden ihracata dayalı serbest piyasaya geçirdi; aynı zamanda kronik enflasyon ve finansallaşma döngüsünü başlattı.

Paylaşılan örüntüler