← Tekrar Tarih · Türkiye Tarih Atlası

Tepeden Modernleşme — Örüntü

Devletin toplumu yukarıdan aşağıya dönüştürme hamlesi.

Tanzimat'tan Cumhuriyet devrimlerine, oradan Özal ve sonrası liberalleşmeye; modernleşme çoğunlukla toplumsal talepten değil devlet aklının kurtuluş stratejisinden doğdu — hızlı, kararlı ve çoğu zaman dirençle karşılaşan.

Bu örüntüyü paylaşan olaylar

  • Yunan Bağımsızlık Savaşı (1821)
  • Vaka-i Hayriye — Yeniçeri Ocağı'nın Kaldırılması (1826)
  • Tanzimat Fermanı (Gülhane Hatt-ı Hümâyûnu) (1839)
  • Kırım Savaşı ve İlk Dış Borçlanma (1853)
  • Islahat Fermanı (1856)
  • I. Meşrutiyet — Kanun-i Esasi (1876)
  • Millî Mücadele ve Kurtuluş Savaşı (1919)
  • Cumhuriyet'in İlanı (1923)
  • Harf Devrimi ve Kültürel Reformlar (1928)
  • Serbest Cumhuriyet Fırkası ve Menemen Olayı (1930)
  • Demokrat Parti Dönemi (Menderes) (1950)
  • Turgut Özal ve Neoliberal Dönüşüm (1983)
  • AKP İktidarı ve Erdoğan Dönemi (2002)
  • Trablusgarp Savaşı (1911)
  • Lozan Barış Antlaşması (1923)
  • TDK ve TTK'nın Kuruluşu (1932)
  • Cavid Bey ve İttihat Maliyesi (1909)
  • Mısır Meselesi — Mehmed Ali Paşa Krizi (1831)
  • İzmir İktisat Kongresi (1923)
  • Şapka ve Kılık-Kıyafet İnkılabı (1925)
  • Adalet Partisi'nin İktidara Gelişi ve Demirel Dönemi (1965)