← Tekrar Tarih · Türkiye Tarih Atlası

Şeyh Said İsyanı ve Takrir-i Sükûn ve HDP'li Belediyelere Kayyum ve Demirtaş'ın Tutuklanması: Tarihsel Karşılaştırma

1925 ⇄ 2016 · 91 yıl arayla karşılaştırma

Bu sayfa bağlam ve editoryal etiketleri yan yana getirir; eşdeğerlik, nedensellik veya tarihsel tekrar kanıtı değildir.

Atlasın tezi

Kürt meselesinin döngüsel bastırma kalıbı: müzakere penceresi (çözüm süreci) kapandıkça devlet yeniden güvenlikçi-yargısal repertuvara döner; Şeyh Said sonrası İstiklal Mahkemeleri ile 2016 sonrası tutuklama/kayyum dalgası aynı fay hattının farklı kuşaklardaki tezahürleri olarak okunabilir.

Şeyh Said İsyanı ve Takrir-i Sükûn (Şubat–Eylül 1925)

Doğu'da patlak veren Kürt-dinî temelli ayaklanma bastırıldı; Takrir-i Sükûn Kanunu hem isyanı hem de muhalefeti tasfiye etmek için kullanıldı.

Kilit kişiler: Şeyh Said, İsmet İnönü, Kâzım Karabekir

• Şeyh Said İsyanı ve Takrir-i Sükûn — ayrıntılı okuma

HDP'li Belediyelere Kayyum ve Demirtaş'ın Tutuklanması (4 Kasım 2016)

OHAL ortamında dokunulmazlıkların kaldırılmasının ardından HDP eş genel başkanları Selahattin Demirtaş ve Figen Yüksekdağ ile çok sayıda milletvekili 'terör' suçlamalarıyla tutuklandı; onlarca HDP/DBP'li belediyeye kayyum atanarak seçilmiş Kürt yerel yönetimleri merkezden el değiştirdi.

Kilit kişiler: Selahattin Demirtaş, Recep Tayyip Erdoğan

• HDP'li Belediyelere Kayyum ve Demirtaş'ın Tutuklanması — ayrıntılı okuma

Paylaşılan örüntüler

• Etnik-Dinsel Fay Hattı
• Kürt Meselesi Döngüsü
• Muhalefetin Kurumsal İmhası

Bu olayların diğer paralel okumaları

• Şeyh Said İsyanı ve Takrir-i Sükûn (1925) ⇄ Dersim Harekâtı (1937)
• Şeyh Said İsyanı ve Takrir-i Sükûn (1925) ⇄ Çözüm Süreci (Kürt Açılımı) (2013)
• HDP'li Belediyelere Kayyum ve Demirtaş'ın Tutuklanması (2016) ⇄ İmamoğlu'nun Tutuklanması ve CHP Belediyelerine Operasyonlar (2025)
• Mithat Paşa'nın Tasfiyesi ve Ölümü (1884) ⇄ HDP'li Belediyelere Kayyum ve Demirtaş'ın Tutuklanması (2016)

Tüm paralel okumalar →