← Tekrar Tarih · Türkiye Tarih Atlası
Devlet aygıtının içine yerleşmiş gizli, hesap vermeyen bir ağın iktidarı ele geçirme girişimi (gölge ağ): Kuleli'nin saray-içi komplosu ile 2016'nın cemaat-bağlantılı darbe girişimi, ihbar/açığa çıkma ve ardından gelen tasfiye sarmalı bakımından aynı yapısal kalıbın çok uzak iki ucu olarak değerlendirilir. Ahlaki denklik değil yapısal kalıp vurgulanır.
Subay, ulema mensubu ve memurlardan oluşan gizli Fedâiler Cemiyeti'nin Sultan Abdülmecid'i tahttan indirmeyi planladığı komplo, eyleme geçmeden 14 Eylül 1859'da ihbarla ortaya çıkarıldı; birçok tarihçi bunu Osmanlı'nın modern döneminde örgütlü saray/darbe komplosunun erken belgelenmiş örneklerinden biri olarak değerlendirir.
Ordu içindeki bir grubun darbe girişimi sokağa çıkan kitlelerce püskürtüldü; ardından iki yıllık OHAL ve yüzlerce KHK ile kapsamlı bir tasfiye dönemi geldi.