← Tekrar Tarih · Türkiye Tarih Atlası
Ayanlarla padişah arasında imzalanan belge, hükümdar iradesini ilk kez yazılı olarak sınırlandırdı; imparatorluğun ilk anayasal-sözleşme denemesi ancak kısa ömürlü oldu.
Yeniçeri isyanlarıyla güçten düşen merkezi otorite, Anadolu ve Rumeli ayanlarının fiili iktidarını tanımak zorunda kaldı. Rusçuk Ayanı Alemdar Mustafa Paşa, taşra güçleriyle bir yönetim sözleşmesi imzalatarak merkez-çevre gerilimini yazılı zemine taşıdı. Ancak Kasım 1808'deki Yeniçeri isyanında Alemdar Mustafa Paşa yaşamını yitirdi; II. Mahmud senet hükümlerini uygulamaktan vazgeçti. Sened, etkinliği kısa sürdüğü için çoğu zaman göz ardı edilir; ama 'egemenliğin sınırlandırılması' fikrini ilk kez yazılı belgede dile getiren girişim olarak 1839 Tanzimat'ın öncülüdür. 'Anayasal kırılma' deseninin başlangıç noktasıdır.