← Tekrar Tarih · Türkiye Tarih Atlası

Mithat Paşa'nın Tasfiyesi ve Ölümü

1881 yargılama – 1884 · Anayasa / Rejim

Kanun-i Esasi'nin baş mimarı Mithat Paşa, Abdülaziz'in ölümü davasında Yıldız'da yargılanıp Taif'e sürüldü ve 1884'te orada öldü; anayasayı yapan ismin saray-yargı eliyle saf dışı edilmesi.

1876 Anayasası'nın ve ilk Osmanlı meclisinin baş mimarı sadrazam Mithat Paşa, II. Abdülhamid'in mutlakiyete dönüşüyle önce görevden alındı, ardından Sultan Abdülaziz'in şüpheli ölümüyle ilgili kurulan 'Yıldız Mahkemesi'nde yargılandı. İdam kararı sürgüne çevrildi; Taif'te hapis tutulduğu sırada 1884'te öldü (boğularak öldürüldüğü yaygın kabul görür). Anayasal düzenin kurucusunun, kurduğu düzeni askıya alan iktidarca bir mahkeme süreciyle tasfiye edilmesi, 'yargı eliyle siyaset' ve 'tasfiye' desenlerinin geç Osmanlı'daki en saf örneğidir; Menderes (1961) ve sonraki kuşakların yargısal tasfiyelerinin tarihsel öncülüdür.

Alt başlıklar

  • Mayıs 1881 — Midhat Paşa'nın İzmir'de Tutuklanması ve Fransız Konsolosluğuna Sığınması
  • Haziran-Temmuz 1881 — Yıldız Mahkemesi Kararı ve İdamın Müebbede Çevrilmesi
  • 7-8 Mayıs 1884 — Midhat Paşa'nın Taif'te Boğdurulması

Örüntüler

Aynı örüntüyü paylaşan olaylar

Yüzyıl köprüleri

Kaynaklar

  • Çetinsaya & Buzpınar, TDV İA — Midhat Paşa'nın Tasfiyesi: Yıldız Mahkemesi'nden Taif'e Yargısal Bir İnfaz
  • Uzunçarşılı, 1967 (TTK) — Midhat Paşa ve Yıldız Mahkemesi: 1881 Tasfiyesinin Hukuki Çerçevesi